Biblioteka Zapachów najlepsza (31.05.2023)

Biblioteka zapachów, narzędzie do nauki podpisu dla niewidomych dzieci oraz Centrum Badań i Nowoczesnych Technologii – to tegoroczni laureaci konkursu „Innowacyjny Samorząd” w kategorii powiaty. Pierwsze i drugie miejsce w tej kategorii jury przyznało powiatowi poznańskiemu, za projekty zrealizowane w Ośrodku dla Dzieci Niewidomych w Owińskach. Najwyższe oceny przyznano projektowi Aromatorium – Biblioteka Zapachów. W tym niezwykłym miejscu realizowane są zajęcia edukacyjne i rewalidacyjne dla dzieci z dysfunkcjami wzroku. Dzięki zgromadzeniu ponad 6 tys. zapachów wychowankowie mogą poczuć jak pachnie stara lokomotywa, słoń, lew, a nawet pył z bursztynu.

Ośrodek w Owińskach to także miejsce, które można odwiedzić – mieści się w zabytkowych, osiemsetletnich budynkach byłego cysterskiego klasztoru. Sama biblioteka zapachów znajduje się natomiast w dostosowanych oraz pięknie zaaranżowanych wnętrzach, które mają przypominać dawne pomieszczenia pracy farmaceutów. Ośrodek, ze względu na nowatorstwo idei nawiązał współpracę z 7 uczelniami wyższymi z kraju i Europy. Tomasz Łubiński, wicestarosta poznański wyjaśnił, że na pomysł biblioteki zapachów wpadł jeden z nauczycieli Ośrodka w Owińskach Marek Jakubowski.

„On ma wiele ciekawych pomysłów, jest m.in. twórcą map dla niewidomych, które powstają w godzinę, a przedtem to trwało latami. I on wymyślił zapachy. Dzieci niewidome mają wyostrzone pozostałe zmysły, jak dotyk, słuch, śpiewają. No, ale trzeba wymyślać nowe zawody. I on ogłosił, że zbiera zapachy. W rezultacie tych eksponatów uzbierało się 6 tysięcy, które zostały podzielone na 4 segmenty: kosmetyki, zapachy spożywcze, apteczne, zapachy przemysłowe i te dziwne typu kupa słonie” – powiedział Łubiński. Starosta zwrócił uwagę, że ludzie widzący postrzegają wszystko inaczej. „Dzieci z dysfunkcjami wzroku dzięki możliwości powąchania różnych aromatów i dotknięcia eksponatu kształtują swoją wyobraźnię i są w stanie ocenić, czy dany zapach jest przyjemny lub nieprzyjemny” – powiedział starosta.

Jak dodał, aromatorium bardzo im się spodobało. „A dodatkowo we współpracy z jedną z firm, która produkuje zapachy okazało się, że dzieci mogą ten biznes wesprzeć oceniając aromaty, czy nawet produkując własne, które mogą być eksportowane do Niemiec. W ślad za zabawą jest więc próba stworzenia nowego zawodu” – podkreślił wicestarosta. Drugi z nagrodzonych projektów powiatu poznańskiego dotyczył stworzenia narzędzia do nauki podpisu dla niewidomych w Specjalnym Ośrodku Szkolno – Wychowawczym dla Dzieci Niewidomych w Owińskach.

Ten projekt to efekt dwóch lat pracy i eksperymentów. Od prawie 200 lat pedagodzy na świecie pracowali nad uzyskaniem technologii i narzędzi, które pozwoliłyby niewidomym samodzielnie podpisać się na urzędowym dokumencie czy też w innych koniecznych przypadkach. W Europie na przestrzeni dziejów funkcjonowały przeróżne urządzenia użyteczne w tym zakresie. Zawsze były one jednak, ciężkie, niewygodne, mało praktyczne czy wręcz uciążliwe w wykorzystaniu. Zawsze były też drogie. W SOSW dla Dzieci Niewidomych w Owińskach stworzono nowoczesną wersję tego urządzenia – tanią (w przeciwieństwie do skomplikowanych, ciężkich, niewygodnych i drogich używanych jeszcze niekiedy do tej pory w Europie) i co najważniejsze – możliwą do samodzielnego wykonania przez rodzica niewidomego dziecka czy też nauczyciela.

Tabliczki (w kilku wersjach) są wykonane z laminatu grawerskiego według opracowanych w Ośrodku w Owińskach parametrów. Zestaw tabliczek służy zarówno procesowi edukacji dziecka jak i użytkowaniu ich w życiu codziennym. Należy pamiętać, że jest to także punkt wyjścia do nauki rysunku jak i geometrii oraz orientacji przestrzennej. Oprócz samych narzędzi służących w/w celom jako element uzupełniający opracowano polską adaptację liter polskiego alfabetu oraz tyflografiki z przedstawieniami reliefowymi wyżej wzmiankowanych. Finalnym efektem prac nad tematem jest opracowana metodyka nauczania wykonywania samodzielnego podpisu.

W konkursie „Innowacyjny Samorząd” co roku nagradzane są gminy, miasta, powiaty i województwa, które zgłaszają innowacyjne projekty mogące stać się inspiracją dla innych jednostek samorządu terytorialnego. Organizatorem konkursu jest Serwis Samorządowy PAP.

Serwis Samorządowy PAP